Normen en richtlijnen
Normen en richtlijnen voor veiligheidsmarkering
Veiligheidsstickers zijn geen decoratie: welk pictogram u gebruikt, hoe groot het is en waar het hangt, ligt vast in normen. Op deze pagina leest u welke norm waarover gaat, zodat u weet waar u op moet letten bij het bestellen.
Kort samengevat: ISO 7010 bepaalt wélk pictogram u gebruikt, ISO 3864-1 bepaalt hoe groot het moet zijn. Die twee worden vaak door elkaar gehaald.
Welke norm gaat waarover?
| Norm | Regelt | Regelt níet |
|---|---|---|
| ISO 7010:2019 | De catalogus van geregistreerde veiligheidstekens. Elk teken heeft een code: W voor waarschuwing, P voor verbod, M voor gebod, E voor redding, F voor brandbeveiliging |
Afmetingen, plaatsing, kijkafstand |
| ISO 3864-1:2011 | De ontwerpprincipes: veiligheidskleuren, geometrische vormen, verhoudingen, randbreedtes — én de systematiek voor kijkafstand | Welk pictogram bij welk gevaar hoort |
| NEN 3011 | De Nederlandse toepassing van veiligheidskleuren en veiligheidstekens | |
| NEN 6088 / ISO 16069 | Vluchtwegaanduiding en fotoluminescerende geleidingssystemen | |
| ISO 20560:2020 | Leidingmarkering. Deze norm heeft NEN 3050 vervangen; dat blad is op 15 juni 2021 ingetrokken | |
| NEN 3140 | Het keuren van elektrisch materieel — relevant voor keurings- en inspectiestickers | Veiligheidssignalering |
Welke maat pictogram heeft u nodig?
De juiste maat hangt af van de kijkafstand: hoe verder weg iemand het pictogram moet kunnen herkennen, hoe groter het moet zijn. ISO 7010 bepaalt welk pictogram u gebruikt; de systematiek voor de afmeting staat in ISO 3864-1. Als praktisch uitgangspunt houden wij aan dat een pictogram ongeveer een honderdste van de kijkafstand hoog is: op 5 meter circa 50 mm, op 10 meter 100 mm en op 20 meter 200 mm.
Rond naar boven af naar de eerstvolgende leverbare maat. De hoogte gaat over het teken zelf: de cirkel bij een verbods- of gebodsteken, de zijde bij een waarschuwingsdriehoek, de hoogte van het vlak bij vluchtweg- en brandtekens. Voegt u er tekst onder toe, bepaal dan eerst de maat van het pictogram en tel het tekstvlak daarbij op. In een omgeving met veel visuele ruis — een machinehal, een magazijngang — kiest u een maat groter. Twijfelt u? Geef ons de kijkafstand, dan adviseren wij de maat.
Hoe leest u een pictogram?
Vorm en kleur bepalen de betekenis, ongeacht welke taal iemand spreekt. Dat is de kern van ISO 3864-1.
| Vorm en kleur | Betekenis | ISO 7010-reeks |
|---|---|---|
| Ronde rode rand met diagonale streep | Verbod | P |
| Ronde blauwe schijf | Gebod | M |
| Gele driehoek met zwarte rand | Waarschuwing | W |
| Groen vierkant of rechthoek | Redding, vluchtweg, veilige situatie | E |
| Rood vierkant of rechthoek | Brandbeveiliging | F |
Zijn veiligheidsstickers wettelijk verplicht?
Ja, in veel gevallen. De verplichting komt niet uit ISO 7010 zelf — dat is een norm, geen wet — maar uit de Arbeidsomstandighedenwet en het Arbobesluit, die teruggaan op de Europese richtlijn 92/58/EEG over veiligheidssignalering op het werk.
De kern van die regelgeving: waar een risico niet met technische of organisatorische maatregelen kan worden weggenomen, moet het worden gesignaleerd. Wat dat concreet voor uw situatie betekent, volgt uit uw risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E).
Wij verkopen de markering; wij bepalen niet wat u verplicht bent op te hangen. Twijfelt u, raadpleeg dan uw arbodienst of veiligheidskundige.
Onze positie over normconformiteit
Wij zijn hier expliciet over, omdat dat in deze markt niet vanzelfsprekend is.
Een sticker kan niet “ISO 7010 gecertificeerd” zijn. ISO 7010 registreert grafische symbolen; er bestaat geen certificerende instantie die een sticker keurt. U zult die claim elders tegenkomen — hij is onjuist.
Waar wij een pictogram met zekerheid aan een ISO 7010-code kunnen koppelen, vermelden wij die code bij het product. Waar de bron van een pictogram geen normverwijzing bevat en wij het niet hebben kunnen verifiëren, staat dat er ook — dan doen wij geen uitspraak over ISO- of NEN-conformiteit. Heeft u een aantoonbaar gecertificeerde uitvoering nodig, neem dan contact met ons op.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen ISO 7010 en ISO 3864? ISO 3864-1 beschrijft hoe een veiligheidsteken eruit moet zien en hoe groot het moet zijn. ISO 7010 is de catalogus van tekens die volgens die principes zijn vastgelegd. U heeft ze allebei nodig: 3864-1 om te bepalen welke maat, 7010 om te bepalen welk pictogram.
Geldt NEN 3050 nog voor leidingmarkering? Nee. NEN 3050:1972 en de bijbehorende correctiebladen zijn op 15 juni 2021 ingetrokken en vervangen door ISO 20560:2020. U zult NEN 3050 nog bij veel aanbieders vermeld zien staan.
Moet ik bestaande markering vervangen als een norm wijzigt? Niet automatisch. Bestaande signalering mag doorgaans in gebruik blijven tot vervanging aan de orde is. Bij nieuwe of gewijzigde installaties gaat u uit van de geldende norm. Uw arbodienst kan beoordelen wat in uw situatie redelijk is.
Waar vind ik de normteksten zelf? NEN- en ISO-normen zijn auteursrechtelijk beschermd en te bestellen via NEN. Wij geven op deze pagina een toelichting, geen vervanging van de normtekst.
Geschreven door de redactie van Industriestickers.nl · Bijgewerkt op 1 september 2026