Veiligheidspictogrammen: vormen, kleuren en betekenis
Veiligheidspictogrammen zijn de snelste manier om op de werkvloer duidelijk te maken wat mag, wat moet en wat gevaarlijk is. Ze werken zonder taal, zijn in één oogopslag te herkennen en zien er in elk land hetzelfde uit. Dat is geen toeval: vorm en kleur liggen vast in de norm ISO 7010.
Vijf groepen, vijf kleuren
Elke veiligheidssticker valt in een van vijf groepen, en elke groep heeft een eigen vorm en kleur. Een verbod is een witte cirkel met een rode rand en een rode diagonale streep, zoals het bekende rookverbod. Een gebod is een blauwe cirkel met een wit symbool: helm op, gehoorbescherming in. Een waarschuwing is een gele driehoek met een zwarte rand en een zwart symbool, bijvoorbeeld voor elektrische spanning of bewegende delen. Reddingsmiddelen en vluchtwegen staan op een groen vierkant met wit symbool. Brandbestrijdingsmiddelen, zoals een blusser of brandslanghaspel, staan op een rood vierkant met wit symbool.
Waarom die vaste vormen belangrijk zijn
De vorm draagt de boodschap al voordat iemand het symbool herkent. Een rode cirkel met streep betekent overal ter wereld “niet doen”. Een gele driehoek trekt de aandacht en zegt “let op”. Wie de vaste vormen loslaat en een eigen ontwerp gebruikt, verliest die herkenbaarheid. Bovendien verwijst de Nederlandse wetgeving via de Arbowet en de Europese richtlijn over veiligheidssignalering naar deze gestandaardiseerde tekens. Een werkgever die risico’s niet met technische maatregelen kan wegnemen, is verplicht ze op deze manier te markeren.
ISO 7010 en NEN 3011
ISO 7010 is de internationale catalogus van veiligheidssymbolen, elk met een eigen code: P voor verboden, M voor geboden, W voor waarschuwingen, E voor redding en F voor brandbestrijding. Het pictogram voor “veiligheidshelm verplicht” heet bijvoorbeeld M014. De Nederlandse norm NEN 3011 sluit hierop aan en regelt de toepassing in Nederland. Naast deze groepen bestaan er aparte systemen voor gevaarlijke stoffen (GHS, de ruitvormige etiketten met rode rand) en voor transport (ADR).
Plaatsing en uitvoering
Hang een pictogram op ooghoogte en zo dicht mogelijk bij het risico of de voorziening waar het over gaat. Een waarschuwing voor draaiende delen hoort op de machine zelf, niet op de deur van de hal. Kies het formaat op basis van de kijkafstand; daarover schreven wij een apart artikel. Voor vluchtwegen is een nalichtende uitvoering verstandig, zodat de route ook zichtbaar blijft als de verlichting uitvalt.
Onze stickers zijn gedrukt op zelfklevend vinyl dat geschikt is voor binnen en buiten, in alle vijf de groepen en in meerdere maten. Welke sticker u ook nodig heeft, de vorm en kleur zijn zoals de norm ze voorschrijft.